Verzamelde Werken, deel 9B, Lunteren 1945-1955

Weergave

Paginanummersvan de gedrukte uitgave Correctiesverbeterde OCR-fouten en onzekere plaatsen (⚑) Passages naar Readwise sturen

950. O. Noordmans aan R.C.G. Troelstra¹

Lunteren, 31 juli 1954

Waarde collega Troelstra,

Hartelijk dank voor uw schrijven op mijn verjaardag.² ’t Trof juist zo, dat ik op 17 juli, de dag voor mijn verjaardag, een artikeltje had in Het Orgaan van de Bond van Nederlandse predikanten, onder de titel ‘Oudendag’.³ Gij zult het niet onder ogen gekregen hebben, want ik zie in Van Alphen,⁴ dat gij geen lid van de Bond zijt. Hoe gaat het u in deze koude zomer, waarin in de maand juli geen enkele zomerse dag (25 graden celsius) is voorgekomen? Dit is een droevig record. Mijn gezondheid blijft ongeveer stabiel. Ik zag u in lange tijd niet, doordat de ‘proeven’ uitblijven. Vermoedelijk zal dat samenhangen met de tijd van ’t jaar. Een of ander rad van het betreffende uurwerk zal telkens met vacantie zijn. Komt het u gelegen, ook zo, op een maandagmorgen mij te komen opzoeken? Wil het mij dan s.v.p. even laten weten. ’s Namiddags b.v. omstreeks 4 uur, gaat ook heel goed, wat mij betreft. Er is de laatste tijd, politiek en kerkelijk, nog al wat te doen geweest. Het Mandement,⁵ de Processie,⁶ de vrouw in het ambt.⁷ Internationaal: Genève,⁸ Suez-kanaal,⁹ Amerika en China¹⁰ en kerkelijk: Leipzig¹¹ en straks Evanston.¹² Wij beleven wel geweldige tijden. Het is niet alleen de natuurwetenschap, die de mensheid als ’t ware van buiten bedreigt. De historie doet ook even hard mee. Het genus humanum¹³⚑ betekent niet een stabiel element: een zeker animal, dat toevallig ook ‘rationale’¹⁴⚑ geworden is en daardoor een vaste humanitas¹⁵⚑ heeft verworven, die niet anders dan weldadig kan werken. Het lijkt steeds meer een nationalitas,¹⁶⚑ die voor het animal, dat er de drager van is, funest kan worden. Het is een kokende pot, onder grote spanning; met tegenstellingen, die steeds weer gevaarlijke situaties scheppen. Er is heden ten dage geen begrip dat zich zo kritisch laat denken als dat van de ‘mens’. Historisch-wetenschappelijk is niet God in de Waagschaal, maar de mens. Is dat eigenlijk wel een post-christelijke toestand, zoals men het tegenwoordig noemt? Met hartelijke groeten,

O. Noordmans.

(Origineel bij ds. Troelstra)

Noten

1
R.C.G. Troelstra, zie brief nr. 946 (12.6.1954), n. 1.↩
2
Op 18 juli werd ON 83 jaar oud; epistel met felicitaties onbekend.↩
3
‘Oudendag’ VW 5, 596-599.↩
4
ON bedoelt Van Alphens Nieuw Kerkelijk Handboek, het befaamde complete predikantenboek, dat tot in 1982 regelmatig verscheen. Hierin waren de namen van de predikanten die lid waren van de Bond van Nederlandse predikanten apart met een sterretje aangegeven.↩
5
In 1954 publiceerden de rooms-katholieke bisschoppen in ons land een Mandement onder de titel De katholiek in het openbare leven van deze tijd, waarin het lidmaatschap van niet-katholieke organisaties (met name van het NVV. en de PvdA.) werd afgekeurd.↩
6
In 1954 werd in een buitengewone zitting van de synode uitgebreid gesproken over de voorstellen van de commissie Van Schaik inzake een wijziging van de Grondwet, die opheffing van het processie-verbod zou betekenen. Een memorandum werd ter behandeling aan de klassikale vergaderingen toegezonden met het verzoek indien nodig hiervoor eveneens een buitengewone vergadering te houden. Met overgrote meerderheid sprak men zich uit tegen de wijziging van de Grondwet.↩
7
Op 30.6.1954 besloot de synode in eerste lezing tot openstelling van alle ambten voor vrouwen. Op deze beslissing werd na de consideraties van de klassikale vergaderingen teruggekomen. Pas in maart 1966 besloot de synode tot volledige openstelling van het predikantenambt voor de vrouw.↩
8
Te Genève vond de conferentie plaats over de situatie in Korea en Indo-China. Op 21.7.1954 werd overeenstemming over Indo-China bereikt; ten aanzien van Korea was sprake van een mislukking. In Indo-China was het Franse bewind ten val gebracht na een een guerrilla-oorlog (1946-1954). De Koreaanse oorlog (1950-1953) was uitgebroken nadat Noord-Korea Zuid-Korea had aangevallen, dat vervolgens te hulp werd gekomen door een leger onder auspiciën van de Verenigde Naties, terwijl de ‘agressor’ werd bijgestaan van Chinese zijde.↩
9
Op 14.2.1954 rees er in Egypte verzet tegen de militaire regering o.l.v. generaal Mohammed Naguib, die in 1952 aan de macht was gekomen. Deze werd afgezet doch enkele dagen later in ere hersteld. Later in dat jaar werd hij toch definitief vervangen door Nasser. Achtergrond van deze verwikkelingen waren de Anglo-Egyptische verhoudingen, o.a. rond het beheer van het Suez-kanaal. Nasser bereikte een akkoord met de Britten, waarbij dezen hun troepen uit de kanaalzone terugtrokken.↩
10
Doelt op de relatie tussen beide staten na de Koreaanse oorlog (vgl. n. 7).↩
11
Te Leipzig werd in 1954 de ‘Deutsche Evangelische Kirchentag’ gehouden.↩
12
⚑De tweede assemblee van de Wereldraad van Kerken werd gehouden te Evanston bij Chicago, met als thema: ‘Jezus Christus de hoop van de wereld’.↩
13
⚑Lat.: menselijke soort.↩
14
⚑Lat.: animal rationale = met rede begaafd dier.↩
15
⚑Lat.: menselijkheid.↩
16
⚑Lat.: nationaliteit.↩

Verantwoording

Deze pagina is automatisch opgebouwd uit het zetbestand van het boek; de noten zijn aan hun verwijzing gekoppeld. Dat bestand heeft geen paginanummers: een brief wordt aangehaald met zijn nummer. Zet onder Weergave de correcties aan om de herstelde en de onzekere plaatsen (⚑) in de tekst te zien. De tekst is niet met het gedrukte boek vergeleken.

← 949. R. Dijkstra aan O. NoordmansLunteren 1945-1955951. O. Noordmans aan K.H. Miskotte →

950. O. Noordmans aan R.C.G. Troelstra1

Noten

950. O. Noordmans aan R.C.G. Troelstra¹