336. O. Noordmans aan D. Boer

Suameer, 15 mei 1922

Amice,

Vanmorgen, precies 15 mei, viel ’t Orgaan in de bus. Ik heb met instemming je beschouwing over de ledenvergadering gelezen, waarin bij alle waardering voor de Raad van Beheer, ook onze desiderata niet zijn verdonkeremaand. Zeer geschikt vond ik de manier waarop onze bijdragen voor de vrijstelling zijn gekwiteerd. M’n contributie zond ik per kerende post. Voor de HB-vergadering zou ik willen noemen, wat eigenlijk overbodig is: de classicale correspondentie. Dan: de inrichting van de inlichtingendienst, waardoor wij ’t kerkelijk veld in kaart kunnen brengen en onze actie kunnen concentreren op punten, waar kans van doorbraak is. Het kerkvoogdijfront moet doorbroken worden. En wij moeten, strategisch, met zoveel mogelijk kennis van het terrein, ons plan de campagne opmaken. De gegevens moeten op ’t bureau geordend worden, zò, dat men zich kan oriënteren. Niet alleen het élan, maar ook de leiding moet van ons uitgaan. Wij hebben geen tijd te verliezen, maar mogen ook niet in den blinde werken. Wij moeten onze politiek uitstippelen, maar tegelijk naast ons program van beginselen, ons program van actie hebben. Zo’n program van actie is echter nog te algemeen. Wij moeten sommige bepaalde gevallen, die daarvoor ’t meest geschikt zijn, juridisch en kerkelijk aan gaan pakken. Daarvoor moeten we de kaart van ’t land kennen. Dat is in 1886 de kracht van Kuyper geweest. Wij moeten ons niets minder voor ogen stellen, dan een soortgelijke kerkelijke ommekeer, ditmaal van nog ingrijpender karakter. De reorganisatie van het predikantsambt. Dit komt er vanzelf van als we ons op bepaalde punten concentreren. Wanneer alles wat wil meewerken, is je vrijstelling de eerste stap op een lange weg die ons tot nieuwe dingen zal leiden. Wij mogen niet te laag mikken. Daarom moeten we vermijden, dat we op 1 juni gaan zwammen. Laten we bekijken de kwestie of de kerkeraad hoofdelijke omslag kan innen. Laat zo’n kwestie commissoriaal gemaakt worden. Dan een rapport met juridische adviezen. Laten we overwegen op welke plaats een poging zal gewaagd. Wie de kosten zal dragen. Laten we onze houding bepalen tegen bondsleden - onderkruipers. Laten we overwegen hoe de minimumlijders te helpen. Hoe we de Besturen zullen bewerken, i.c. omzetten. Wat we zullen doen tegen tegenwerkende Besturen. Laten we een overzicht hebben van de plaatsen waar de zaak 1° in orde is 2° half in orde is (aanvangstraktement) 3° helemaal niet in orde is. Last not least: Laten we de censurering van de kwaadwillige kerkvoogden onder ogen zien. Dit alles moet zakelijk onderhanden genomen worden met de ernstige bedoeling om het te doen. Wanneer er een spannende actie komt, dan komt het geld voor die actie vanzelf. Maar het doel moet telkens concreet zijn. Desnoods weer elk f 100.- voor zo’n actie. Waarom niet. Aan ’t geld ligt het nooit als men perspectieven ziet. Perspectieven is een mens z’n leven. Zou je wat eerder ons de agenda willen toezenden dan de laatste keren? Men kan er dan vooraf wat werk van maken en zich prepareren, wat thans meer dan ooit nodig is. Liefst 14 dagen voor de vergadering. Saluut, tt.

O. Noordmans.

(ABNP)