2 Samuël
Preken en meditaties over 2 Samuël 4
2 : 3–4, Legitimiteit, Gestalte en Geest, VW 8
6 : 16, Onschendbaar, Gestalte en Geest, VW 8
12 : 7, De zaak van de Hethiet Uria, Gestalte en Geest, VW 8
21 : 10, Rizpa, Gestalte en Geest, VW 8
Elders aangehaald 36
1, David, de speelman, Gestalte en Geest, VW 8
… David zingt er later van in zijn klaagzang: "Saul en Jonathan... waren in leven en sterven niet gescheiden" (2 Sam. 1). En David zelf doet in die trouw voor hem niet onder.
1 : 15, Legitimiteit, Gestalte en Geest, VW 8
… Wie zijn hand uitsteekt naar de gezalfde des Heren, aan die wordt het doodvonnis voltrokken; eerst om Saul (2 Sam. 1 : 15), later om Isboseth (2 Sam. 4 : 11). Het koningschap van den bloede is nog onvolledig. Daaraan ontbreekt de laatste grond. Het is …
1 : 20, 158. J.P. Eringa aan O. Noordmans, Utrecht, VW 9Aeindnoot 3
2 : 14, Kerkelijke leertucht, VW 5eindnoot 15
… die hij aanhangt doen heersen in het gebied van zijn zeggenschap; voor 'spelen voor zijn aangezicht', vgl. 2 Sam. 2 : 14.
2 : 14, Legitimiteit, Gestalte en Geest, VW 8
… de jonge mannen aantreden en in onze tegenwoordigheid een kampspel houden." Joab antwoordde: "Dat is goed" (2 Sam. 2 : 14). Dat kampspel verloopt dan weliswaar bloedig genoeg en de legers raken slaags, maar op een gegeven moment wordt de strijd op …
3 : 13, David, de speelman, Gestalte en Geest, VW 8
… van David" (1 Sam. 19 : 11). In het tweede boek Samuël heet zij echter steeds weer "de dochter van Saul" (2 Sam. 3 : 13; 6 : 16, 20, 23). Maar Jonathan heeft het geheim van Davids roeping gedeeld. Hij heeft gezien dat aan deze de toekomst was en dat …
3 : 14, Onschendbaar, Gestalte en Geest, VW 8
… over de onderwerping van de tien stammen, is zijn eerste voorwaarde, dat Michal hem zal worden teruggegeven (2 Sam. 3 : 14). Maar ook dan ziet hij in haar blijkbaar meer een nationaal pand en een claim op de troon dan iets anders.
4 : 4, Rizpa, Gestalte en Geest, VW 8
… in de zielige figuur van Jonathans kreupele zoon Mefiboseth, die door David aan zijn hof werd opgenomen (2 Sam. 4 : 4 en 9 : 1-13) en van zijn tafel at. Maar de tragiek van dat huis bereikt nog een hoogtepunt in de daad van Rizpa, de dochter van …
4 : 11, Legitimiteit, Gestalte en Geest, VW 8
… des Heren, aan die wordt het doodvonnis voltrokken; eerst om Saul (2 Sam. 1 : 15), later om Isboseth (2 Sam. 4 : 11). Het koningschap van den bloede is nog onvolledig. Daaraan ontbreekt de laatste grond. Het is te menselijk; te zeer gebonden aan …
5–7, De zaak van de Hethiet Uria, Gestalte en Geest, VW 8
… zijn rijk gemaakt; de ark was daarheen overgebracht en David maakte plannen om de Here een tempel te bouwen (2 Sam. 5-7). Verder had hij de omringende volkeren verslagen en aan zich onderworpen (hfdst. 5 en 8-10). Israël is een ogenblik een macht …
6, De kerk in 1935, VW 5
Maar in 1935 geloven we ook weer aan de kerk, als ze vergeleken kan worden met de ark Gods uit 2 Sam. 6, als de runderen struikelen en de ark dreigt te vallen en wie haar willen vasthouden worden gedood. Als de kerk uit het midden …
6, Onschendbaar, Gestalte en Geest, VW 8
… het venster, naar de wijze van een koningin (Richt. 5 : 28; 2 Kon. 9 : 30), kijken naar het staatsbedrijf (2 Sam. 6). David danst voor de ark, die hij inhaalt in Jeruzalem, omgord met een (korte) linnen lijfrok, zoals de priesters die droegen. …
6 : 16, David, de speelman, Gestalte en Geest, VW 8
… Sam. 19 : 11). In het tweede boek Samuël heet zij echter steeds weer "de dochter van Saul" (2 Sam. 3 : 13; 6 : 16, 20, 23). Maar Jonathan heeft het geheim van Davids roeping gedeeld. Hij heeft gezien dat aan deze de toekomst was en dat er voor …
6 : 23, Verworpen, Gestalte en Geest, VW 8
… had (15 : 26). Hetzelfde is later met Michal gebeurd, omdat zij zich geërgerd had aan Davids nederigheid (2 Sam. 6 : 23). Alleen Jonathan, die zijn hart geheel aan David verloren had, is niet onder dit oordeel gekomen.
6 : 23, Onschendbaar, Gestalte en Geest, VW 8
… en haars gelijken niet gebruiken voor zijn Koninkrijk. "Michal nu, de dochter van Saul, bleef kinderloos" (2 Sam. 6 : 23).
6 : 23, Een man naar Gods hart, Gestalte en Geest, VW 8
Naar Gods hart was echter niet de geboren koning, de man die Michal won. Michal had geen kinderen (2 Sam. 6 : 23). Uit haar is de Zone Davids niet voortgekomen. Naar Gods hart was de herboren koning, de man van Bathseba. Haar zoon Salomo …
7 : 18, 80. Ouders aan Oepke, Leiden, VW 9Aeindnoot 4
9 : 1–13, Rizpa, Gestalte en Geest, VW 8
… figuur van Jonathans kreupele zoon Mefiboseth, die door David aan zijn hof werd opgenomen (2 Sam. 4 : 4 en 9 : 1-13) en van zijn tafel at. Maar de tragiek van dat huis bereikt nog een hoogtepunt in de daad van Rizpa, de dochter van Aja, een …
10, Een man naar Gods hart, Gestalte en Geest, VW 8
Neen, wie verder leest dan 2 Samuël 10 merkt wel, dat de figuur van koning David niet getekend kan worden, zonder de geschiedenissen, die nu volgen, er in te betrekken.
11, Abigaïl, Gestalte en Geest, VW 8
… hij met die bedoeling Nabal en zijn huis had uitgeroeid. Zulk een daad die later, in het geval van Bathseba (2 Sam. 11), op de hoogte van zijn macht, zijn troon schokte, zou bij het begin daarvan een struikelblok en een aanstoot zijn geworden, die …
11–12, De zaak van de Hethiet Uria, Gestalte en Geest, VW 8
Deze dingen staan in 2 Samuël 11 en 12. Een paar bladzijden uit de `chronique scandaleuse' van een koningshuis. Zij zijn in volle lengte, met alle gewenste …
11, De zaak van de Hethiet Uria, Gestalte en Geest, VW 8
… einde tegenover God. Hij bestaat nooit op zichzelf. Ook in ons tekstverhaal treedt die verdubbeling op. In 2 Samuel 11 lijkt David autonoom; in zijn zonde stelt hij zichzelf een wet; hij gevoelt zich dan ook niet schuldig; zijn eigen wet …
11–12, De zaak van de Hethiet Uria, Gestalte en Geest, VW 8
… heeft, schiet de vinger van de profeet naar de koning uit met een: "Gij zijt die man!" Wanneer de lezer van 2 Samuël 11 en 12 tot zover gekomen is, komt er een merkwaardige verademing over hem. Dus dat loopt niet zo af! De geschiedenis heeft nog een …
11–12, Een man naar Gods hart, Gestalte en Geest, VW 8
Zulk een beschouwing zou echter hoogstens stand kunnen houden tot 2 Samuël 11 en 12. Dan is het uit en dan blijft het uit. De profeet moge dan in 1 Koningen 15 : 5 schrijven, dat die zaak van de Hethiet Uria een …
12, Het Koninkrijk der hemelen, VW 2
… zij niet gezeten. De ware Christus echter is profeet en koning tegelijk; Hij is Nathan en David samen (2 Sam. 12). Wanneer het koningschap voor Hem een verzoeking wordt, verdedigt Hij zich met het profetische woord (Matth. 4 : 1-7). Deze …
12, Newman en de Reformatie, VW 6eindnoot 13
Vgl. 2 Sam. 12.
12 : 7, De boodschap der Zwitsers, VW 3
… zijn alleen voor het geloof verstaanbaar. Een waarheid als die Nathan David thuis brengt: gij zijt die man (2 Sam. 12 : 7), kan alleen in die vorm bestaan; en het berouw is het antwoord. In dat verband hebben we niets te maken met Spinoza die berouw …
12 : 13, Hebreeën 3 : 13a, Laren, VW 7
… Hoe weinig Jakob: eerstgeboorterecht. Hoeveel Saul: schuld ontkennen. Hoe weinig David: Ik heb gezondigd (2 Sam. 12 : 13). Hoe weinig: Ik, ik heb gezondigd (2 Sam. 24 : 17). Een wonder dat de storing niet meer compleet is, dat er een heden der …
13, Man en vrouw volgens de bijbel, VW 6
… Keller (Romeo en Julia op het dorp) weten daar wel van. De zede, het "alzo doet men niet in Israël" (2 Sam. 13), waaraan Piper de hoede van het geslachtelijke wil opdragen, blijkt dan van geen betekenis. Er zijn sterkere machten nodig. Deze …
16 : 5, Iets over volkskerk, VW 1
… grondwet. Toch doet het zeer onaangenaam aan. 't Is of we Simeï met stof zien stuiven en met stenen gooien (2 Sam. 16 : 5 vv.). We weten nu wel voldoende dat men in gereformeerde kring van volkskerk niets moet hebben.
16 : 5–14, De verhouding van dogmatiek en ethiek, VW 6eindnoot 15a
Vgl. Quervain, Die Heiligung, p. 101 v.; vgl. 2 Sam. 16 : 5-14.
18 : 5, De plaats der bekering in de prediking, Lezingen over preken, VW 7
… die er bij hen mogen gevonden worden. Hier is de spreuk: Handelt mij zachtkens met de jongeling (2 Sam. 18 : 5). Dit is de begeerte waarmee eigenlijk alle mensen, die belangstelling beginnen te betonen, naar de kerk gaan. Ze hebben behoefte …
21, Rizpa, Gestalte en Geest, VW 8
… onder de zeven gekruisigden in een situatie, die grenst aan het onwaarschijnlijke. Het tafereel, dat ons in 2 Samuël 21 beschreven wordt, lijkt meer op een fictie dan op een feit; meer op het voorbeeldige dan op het historische. Reeds de lange duur …
21 : 6, Taak en toekomst, VW 4voetnoot z
Zie 2 Sam. 21 : 6.
24 : 13, Handelingen 3 : 1-9, Idsegahuizen-Piaam, VW 7
… hand des Heren vallen, want zijn barmhartigheden zijn vele, maar laat mij in de hand van mensen niet vallen (2 Sam. 24 : 13 v.). David beschouwt dus de pestziekte als een vallen in de hand Gods, als een geslagen worden door de hand Gods.
24 : 17, Hebreeën 3 : 13a, Laren, VW 7
… schuld ontkennen. Hoe weinig David: Ik heb gezondigd (2 Sam. 12 : 13). Hoe weinig: Ik, ik heb gezondigd (2 Sam. 24 : 17). Een wonder dat de storing niet meer compleet is, dat er een heden der genade, een durend leven is.